فرهنگستان علوم اسلامی قم 31 خرداد 1396 ساعت 15:53 http://isaq.ir/vdcebz8oijh8z.9bj.html -------------------------------------------------- عنوان : معرفی نامه علمی -------------------------------------------------- متن : جايگاه مباحث فلسفه اصول و فقه حکومتی در نظام موضوعات فرهنگستان از يک منظر می توان گفت مهم ترين دغدغه مرحوم استاد حسينی(ره) ارتقاء سطح اسلاميت مفاهيم و دانش های مورد نياز در ادارة جامعه و حکومت اسلامي بوده که مستلزم توجه عميق به موضوع روش فهم دين و منطق استنباط و حجيت از ابتدای تأسيس اين مجموعه بوده است. اين موضوع در سال های حضور مرحوم استاد حسينی(ره) و سپس در دوره فقدان ايشان يکی از مهم ترين موضوعاتی بود که مطالعات و پژوهش های مهمی پيرامون آن صورت گرفته و همچنان از جايگاه مهمی در ميان موضوعات علمی فرهنگستان برخوردار است. به طوری که در تئوری کلان مرحوم استاد حسينی(ره) روش استنباط و اصول فقه مربوط به احکام اجتماعی و حکومتی يکي از سه روش خاص مورد نظر برای توليد هماهنگ علوم و اطلاعات اسلامی در جامعه پردازی اسلامی محسوب می شود. مرحوم استاد حسينی(ره) در سطح فلسفه اصول فقه حکومتی و اجتماعی و همچنين زيرساخت های اوليه مفهومی برای توليد اصول و روش های استنباط اين احکام به طرح مباحث عميقی پرداخته اند که استمرار آن تا دستيابی به اصول، قواعد و نظريه پردازی استنباط نيازمند کار پژوهشي و نظريه پردازی است که موضوع محوری فعاليت اين گروه محسوب می شود. مأموريت گروه باتوجه به مأموريت فرهنگستان علوم اسلامی و همچنين جايگاه حوزه های علميه در عرصه تفقه و پاسخ گويی به نيازهای علمی و فقهی حکومت و جامعه اسلامی، مي توان مأموريت اين گروه را در نسبت با مسئوليت های حوزه های علميه اين گونه تعريف کرد: حضور مؤثر و نقش آفرين، در فرايند تکامل تفقه توسط حوزه های علميه، جهت پاسخ گويی به نيازهای حکومت اسلامی در مسير: ۱. جامعه پردازی و تمدن سازی اسلامی ۲ . توسعه علوم و دانش های نوين اسلامی با تأکيد بر راهبرد ارتقاء سطح حجيت و روش تفقه در مقياس استنباط احکام سرپرستی تحولات اجتماعی و جهانی. سياست های اصلی الف) تکيه بر اصول اساسی فرهنگ تشيع و تفقه اسلامی در عين آزاد انديشی در مسائل علمی؛ ب) بهره مندي حداکثری از نوآوري های علمی استاد فقيد علامه حسينی(ره) در عين آزادانديشی و اعتقاد به ضرورت تفاهم و اصلاح مستمر انديشه های علمی؛ ج) تعامل و تضارب فکری با علما و انديشمندان معاصر اسلامي، به ويژه صاحبان انديشه های ناب و نوين اسلامی در عرصه تکامل تفقه. موضوعات اصلی گروه (پژوهشی ـ آموزشی) الف) فلسفه فقه و اصول ـ مفهوم شناسی و قلمرو اجتهاد (فقه و جامعه و حکومت اسلامی)؛ ـ ماهيت حکم و احکام حکومتی (احکام توصيفی، تکليفی، ارزشی ـ احکام نظام و مديريت تغييرات اجتماعی)؛ ـ مبانی معرفت شناسي و زبان شناختي استنباط (حجيت قطع و يقين ـ تخاطب و ودلالت هاي زبانی و انواع ادارکات ـ معيار حجيت فهم). ب) علم اصول و قواعد احتجاج (انواع اداراکات و قواعد عرفی، عقلی، عقلايی در استنباط و اجتهاد). ج) فقه حکومتی (سرپرستی و مديريت تغييرات اجتماعی: سياست، فرهنگ و اقتصاد). اهداف و مقاصد گروه الف) اهداف کوتاه مدت (۲ تا ۵ ساله) ۱. دستيابی به محققان طراز موضوع گروه (۵ تا ۱۰ نفر) و شبکه علاقمندان آشنا با انديشه های استاد حسينی(ره)؛ ۲. افزايش سطح حساسيت و انگيزه نخبگان و فرهيختگان علمی نسبت به مطالعه دستاوردهای علمی فرهنگستان به واسطه حضور محدود در مجامع علمی و انتشار هدفمند برخی از مباحث فلسفه فقه و اصول به صورت تطبيقی و برخی از موضوعات مرتبط با فقه حکومتی. ب) اهداف ميان مدت (۵ تا ۱۰ ساله) ۱. دستيابی به شبکه ای از محققان و اساتيد همسو و آشنا با انديشه های استاد علامه حسينی(ره) (۲۰ تا ۳۰ نفر) به منظور انجام فعاليت های موردنياز در مسير پيگيری اهداف و مأموريت گروه. ۲. برخورداری از پذيرش و اعتماد جامعه علمی (حوزه و دانشگاه) به عنوان مجموعه ای امين و دارای نوآوری های مؤثر و مفيد در مسير تکامل تفقه. به واسطه ارائه تئوری کلان استاد حسينی(ره) در عرصه تکامل تفقه و انتشار اهم مباحث موجود در محور فلسفه فقه و اصول همراه با پرداختن محدود به مباحث مرتبط با فقه حکومتی و نوآوری در عرصه روش و قواعد نوين اجتهاد در اين محدوده. ۳. دستيابی به الگوها، روش ها و برنامه های مورد نياز در مديريت تحقيقات علمی با استفاده از انديشه های استاد حسينی (ره) در مسير تکامل تفقه. ج) اهداف بلندمدت (۱۰ تا ۲۰ ساله) ۱. دستيابی به روش اجتهاد و قواعد و اصول استنباط احکام حکومتی و اجتماعی با مشارکت انديشمندان و محققان فرهيخته حوزوی [در سه حوزه توصيف (کلام)، تکليف (فقه) و ارزش (اخلاق) و در سه عرصه سياست، فرهنگ و اقتصاد]؛ ۲. مشارکت در تأسيس فلسفه ها و روش های خاص علوم مرتبط با تفقه دينی در تعامل با افراد و نهادهای مسئول و متخصص موضوع؛ ۳. همکاری در ساماندهی تحقيقات شبکه ای در عرصه تکامل تفقه و فقه حکومتی، با ارائه الگوهای مديريت مفهومي و منطقی تحقيقات.