فرهنگستان علوم اسلامی قم 26 شهريور 1397 ساعت 16:59 http://isaq.ir/vdce.z8zbjh8z79bij.html -------------------------------------------------- سخنرانی عنوان : سیرعالم با حزن عاشورایی، مقدمه فتوحات عصر ظهور آیت الله سید محمد مهدی میرباقری -------------------------------------------------- آنهايي كه زير چتر غرب زندگي مي‌كنند؛ به هر اندازه‌اي كه فرهنگ آنها را قبول كنند، میمیرند. آدم مرده كه دعوت امام حسين را نمي‌شوند. «إِنَّكَ لا تُسْمِعُ الْمَوْتى‏»، «وَ ما أَنْتَ بِمُسْمِعٍ مَنْ فِي الْقُبُورِ». اول، آدم بايد زنده بشود، بعد لبيك بگويد. حضرت، اول آدم‌ها را زنده مي‌كنند، بعد به مرحله لبيك مي‌رسانند متن : به گزارش پایگاه اطلاع رسانی فرهنگستان علوم اسلامی، متن ذیل قسمتی از سخنرانی آیت الله سید محمد مهدی میرباقری در باب اهمیت حزن عاشورایی در مراحل تکامل تاریخ و سیر عالم با سیدالشهدا به سمت فتوحات عصر ظهور است. این سخنرانی در محرم سال 1395 در حسینیه حضرت زهرا(سلام الله علیها) بیان شده است.*** سير عالم در يك مرحله اي، با حزن است. و اين سير، بر محور مصيبت سيدالشهداء (عليه السلام) اتفاق مي افتد و اين حزن، مِثل حزني است كه انسان از گناه خودش، از خطيئه خودش، از دوري اش، از مهجوريتش دارد؛ حضرت آدم دويست سال بر دوري خودش گريه مي كرد. وقتي فرمودند اهْبِطُوا حالا آن، چه بود بين او و خدا اتفاق افتاد، ما نمي دانيم. دويست سال گريه مي كرد. اين اشك، مسئله را برگرداند. همين طوري كه يك حزنِ اين طوري داريم، يك حزن ديگري هم داريم حزن بر سيدالشهداء (عليه السلام). اين عبادت عظيم سيدالشهداء كه سرتاسرْ بندگي و خضوع و خشوع است، در اوجي از مظلوميت اتفاق افتاده كه قلوب مومنين را، عالم را متحول مي كند. همه عوالم بر حضرت گريه مي كنند و با اين بكاء، مقرَّب به خداي متعال مي شوند؛ از يك مراحلي عبور مي كنند، مراحلي كه عبورش هم خيلي سخت است. انسان براي اينكه شيريني يک گناه از ذائقه اش دور بشود اگر بخواهد توبه كند، بايد سال ها گريه كند ولي اگر اهل بكاء بر سيدالشهداء شد، ممكن است به راحتي اين ذائقه اش تغيير كند، مبدأ ميلش عوض بشود، رغبات آدم عوض بشود با اشك بر سيدالشهداء. لذا سير فوق العاده اي در انسان ايجاد مي كند. اگر انسان به وادي حزن سيدالشهداء رسيد، راه خيلي كوتاه تر مي شود. عالم هم همين طوري است. عالم با مصيبت سيدالشهداء، يك سيري دارد، محور اين سير هم حزن خود امام هست. يعني از عباداتي كه ائمه (عليهم السلام) براي هدايت عالم، براي شفاعت عالم، براي تقرب عالم دارند ـ كه خودشان هم طبيعتا با دستگيري از عالم، مقرَّب مي شوند ـ اين است كه وارد وادي بلاء سيدالشهداء شدند، صاحبان آن بلاء هستند. با ابتلاء خودشان، با بكاء شان، با حزن شان، عالم را سير مي دهند. فَلَأَنْدُبَنَّكَ صَبَاحاً وَ مَسَاءً وَ لَأَبْكِيَنَّ عَلَيْكَ بَدَلَ‏ الدُّمُوعِ‏ دَماً اين بكاء امام، كل عالم را سير مي دهد ديگر تا برسند، آماده بشوند براي فتوحات. ملاحظه فرموديد اين آيه را، يك روزي تقديم كردم. فرمود ما در هيچ قريه اي پيغمبر نمي فرستيم إِلاَّ أَخَذْنا أَهْلَها بِالْبَأْساءِ وَ الضَّرَّاءِ لَعَلَّهُمْ يَضَّرَّعُونَ‏ اهلش را همراه با سختي و مشكلات قرار مي دهيم تا به حال تضرع برسند؛ كه بعد كه برايشان گشايش مي كنيم، سوء استفاده نكنند. تازه مي فرمايد بعد از اين همه سختي، گشايش مي كنيم، يك عده اي يادشان مي رود، مي گويند قَدْ مَسَّ آباءَنَا الضَّرَّاءُ وَ السَّرَّاءُ. اگر شيعه بخواهد به يك نقطه اي برسد كه وقتي دوران ظهور مي شود و آن فتوحات مي شود، طغيان نكند، سر بر ندارد؛ همين طوري كه در دوران قبل از ظهور، در دوران قبل از فتح و پيروزي ظاهري، مشغول به عبادت بود، توجه به خدا داشت، اين سختي ها او را به عبادت كشانده بود؛ فتوحات بعد از ظهور هم او را از امام جدا نكند، ابتهاجات بعد از ظهورْ او را جدا نكند، احساس استغناء نكند، احساس غفلت نكند؛ بايد اين دوران طولاني حزن بر عالم بگذرد. خاصيت ماها است ديگر. شايد معناي اين تعبيري كه مكرر در روايات، در زيارات آمده فَمَعَكُمْ‏ مَعَكُمْ اين تكرار معيت، همين است. يك تكرار معيت، در دوران هُدنه و در دوران حزن و اينها است. يك معيت، در دوران فتوحات و پيروزي است. ممكن است انسان در دوران مظلوميت ائمه، كنار ائمه باشد؛ در دوران فتوحات، راهش را جدا كند. مثل خيلي ها كه در دوران سختي بِالْبَأْساءِ وَ الضَّرَّاءِ با انبياء بودند؛ همين كه گشايش مي شد مي گفتند قَدْ مَسَّ آباءَنَا الضَّرَّاءُ وَ السَّرَّاءُ صف شان را جدا مي كردند. مي گفتند اين سختي ها، مال پدران ما بود؛ دوران خوشي ما است. آن فتح به دنبال اين سختي است ولي ممكن است آدم را جدا كند؛ در دوران قبل از ظهور، طولِ اين دوران، براي همين است، براي خلوص است. رواياتي كه طول غيبت امام زمان را توجيه مي كند، يكي اش همين است. آن روايت سدير هست كه حضرت فرمودند كه داستان فرزند من، داستان حضرت نوح است. حالا سال ها دعوت كرده، معدودي جمع شدند، تحت فشار. يك جمعيت اندك، حول يك پيامبر، خداي متعال وعده پيروزي داد. حالا بعد از وعده پيروزي، تازه فرمودند اين هسته هاي خرما را بكاريد، بايد اينها نخل بشوند، ثمر بدهند، تا آن موقع صبر كنيد. چه كسي حاضر است صبر كند؟! هفت بار اين تكرار شد، همه رفتند. حضرت فرمود به خاطر اين بود كه خداي متعال به حضرت وعده داده بود كه ديگر از درون جبهه خودش، اشكالي پيش نمي آيد. وعده امن داده بود. امام زمان هم فرمودند اين طوري است. چون بنا نيست ديگر از درون خود حضرت، بعد از ظهور، دوباره كه به هم بريزد. بايد اين دوران به حدي طولاني بشود كه تطهير بشوند، صف ها جدا بشود، آنهايي كه بايد بمانند خالص بشوند. اين دوران، يك چنين دوراني است. سير عالم در اين دوران، با حزن است، با اندوه است، يَحْزَنُونَ لِحُزْنِنَا است. عنايت فرموديد. اين سير شايد اختصاص به مومنين نداشته باشد، دايره اش مستضعفين را هم بگيرد، آنها هم با سيدالشهداء رشد كنند، به يك جايي برسند طاهر بشوند، آماده بشوند، مهياي دريافت فيض ولايت بشوند. با توجه به اين نكته، ديگر اين سوالاتي كه در باب گريه مي شود، اين حرف هاي كودكانه اي كه در انحاء مختلفش گفته شده. آقا! آنها غرق در انبساط هستند، بايد خوشحال بود، شاد بود براي شهادت اهل بيت، چرا گريه مي كنيد؟! اين حرفي كه يك رنگ و لعاب عرفاني هم بهش مي دهند، ديديد بعضي ها زود عارف مي شوند! به قولی مي گويند غوره نشده، مويز مي شوند. عنايت مي كنيد. بله، عالم دوران مويزي هم دارد ولي بايد دوران غوره شدنش را بگذراند. سيدالشهداء در گودي قتلگاه، آن همه مصيبت؛ اينها مي خواهند زود، با ابتهاج، برسند. طيب الله! يك عده اند عجله دارند، دولت مستعجل مي خواهند. دوران انبساط و فتوحات باطني عالم را و خودشان را، فقط فتوحات باطني عالم را، قبل از دوران هُدنه و حزن و اندوه و اينها مي خواهند. اينها كه پيدا است اشتباه شان كجا است. كسي يك روايت بياورد كه ائمه (عليهم السلام) گفته باشند روز عاشورا خوشحال باشيد. بله، مرحوم سيد بن طاووس هم در اول همين كتاب لهوف شان، كتاب شريف شان مي گويند. مي گويند اگر دستورات نبود، ما امروز خوشحال بوديم براي اينكه آنها در آن مقامات هستند. ولي به ما اصلا نگفتند خوشحال باشيد. حالا الحمد لله ايشان، اين نكته را بهش عنايت كردند. دهن ما خيلي كوچكتر از آن است به ايشان عرض بكنيم؛ به نظر من، همان را هم نبايد مي فرمودند. چون هيچ روايتي ندارد كه آقا! خوشحال باشيد. دوران خوشحالي، بعد از قيامت و رجعت و در بهشت است. الان دوران سير عالم، با مصيبت اهل بيت است؛ سير عالم هآ! نه فقط ما. عرض كردم عوالم را، حضرت سير مي دهند. دوران خوشي هنوز نرسيده كه ما بخواهيم خوش باشيم. از اين دست كه عرفاني ترين اشكال است تا آنهايي كه ديگر اشكال هاي كودكانه مي كنند كه آقا! امام حسين بيش از اينكه تشنه مثلا اشك باشد، تشنه لبيك است. بله، امام حسين مي خواهد لبيك گو درست كند اما لبيك گويش را خودش تربيت مي كند. تا اشك نريزي، تا زنده نشوي؛ عرض كرديم اشك، محيي است. يك دوراني عالم، بايد اشك بريزد، به حيات طيبه برسد آن وقت نداي امام حسين را مي شنود. هر گوشي كه نداي امام حسين را نمي شنود إِنَّكَ لا تُسْمِعُ الْمَوْتى‏، وَ ما أَنْتَ بِمُسْمِعٍ مَنْ فِي الْقُبُورِ آنهايي كه در قبرهايشان دارند زندگي مي كنند، آنهايي كه محيط ولايت ائمه جور... محيط ولايت ائمه جور، قبر است. الان آنهايي كه زير چتر غرب زندگي مي كنند؛ به هر اندازه اي كه فرهنگ آنها را قبول كنند، میمیرند. آدم مرده كه دعوت امام حسين را نمي شوند. إِنَّكَ لا تُسْمِعُ الْمَوْتى‏، وَ ما أَنْتَ بِمُسْمِعٍ مَنْ فِي الْقُبُورِ. اول، آدم بايد زنده بشود، بعد لبيك بگويد. حضرت، اول آدم ها را زنده مي كنند، بعد به مرحله لبيك مي رسانند. بله، امام حسين تشنه لبيك است اما كساني لبيك مي گويند كه اين دوران حزن را با امام طي كنند. تا طي نكنند كه به امام لبيك نمي گويند. بله، زود انقلابي مي شوند. بله، مي روند كشته مي شوند؛ هم خودشان جهنمي اند، هم مقتولْ جهنمي است. از اين جنگ ها كه در تاريخ، زياد داشته. نوع ديگر، خيلي نوع زشتی است كه ديگر بي ادبي است. اينها، اين گريه ها، گريه آدم هايي است كه بيماري روحي دارند، مبتلا به خودآزاري هستند، اصلا نمي توانند خوش باشند در عالم. طيب الله انفاسكم! شما برويد خوش باشيد. عنايت مي كنيد. اين اصلا خيلي كودكانه است اين حرف. جشن هنر گرفته بودند سال پنجاه بود به نظرم، چهل و چند سال قبل، در شيراز، هنر ها را به نمايش مي گذاشتند. يك غرفه هم براي هنر عزاداري بود، سينه مي زدند، زنجير مي زدند، سنت هاي عزاداري اي كه ما داريم. بعد هم جايزه را مي دادند به آن فحشا و فساد. يعني اين هم هنر است منتهي هنري كه دورانش گذشته. هنر روز، اين است. يك مشت آدم هايي هستند سنتي، عزاداري مي كنند؛ اين، هنر است. اين است؟! عنايت مي كنيد. اين هم عرض بكنم خيلي اصلا نمي شود اعتنا به حرف هاي آنها كرد. آنها حج هم برويد، مي گويند يك مشت آدم، دور سنگ ها مي چرخند. اينها كه يك مشت كَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ به تعبير قرآن، ديگر اينكه فرمايش قرآن است، يك مشت چهارپا و بدتر از چهارپا. آدم اگر وسط چهارپاها گير كرده باشد، بخواهد براي امام حسين گريه كند، مي گويد الان اين چهارپا ها مي گويند اين چرا خودش را مي زند؟! خب هرچه دل شان مي خواهد اين جناب حمار و شتر بگويند ديگر، اينكه آدم نمي تواند نگاه كند ببيند آنها چه مي گويند. اگر شما حمله كرديد، آنها كارناوال راه مي اندازند، درش غش مي كنند. يك آدم الواطي مي آيد آنجا مي خواند، طوري ابتهاجات بهشان دست مي دهد ابتهاجات نفساني و شيطاني، و تعلق خاطر به اين آدمي كه نَفَسش نجس است و شهوات را برمي انگيزد پيدا مي كنند، حالاتي برايشان پيدا مي شود در جمع هايشان. ديگر بعضي هايش نقل كردني هم نيست. كنار دستش مي گذارند نوشابه و چيزهايي، اين پرت مي كند به عنوان تبرك! ما تبرك مي گيريم، آنها هم مي گيرند. اينها كه نبايد به ما بگويند چكار بكنيد نكنيد. اين همان جايي است كه وَ إِذا مَرُّوا بِاللَّغْوِ مَرُّوا كِراماً، اصلا گوش شان به سمت اين حرف ها نمي رود آن چنان بزرگوارانه عبور مي كنند. اگر كسي نگاه كرد كه سير عالم، يك مرحله، با حزن و اشك بر سيدالشهداء است و يك مرحله هم با فتوحات باطني اي و ظاهري اي كه اثر اين اشك هست. فعلا هم دوران اين حزن است، عجله هم نبايد بكنيم، دولت مستعجل يعني چه؟! زود بخواهيم عالم برسد يا ما برسيم. عرض كردم آدم هنوز عبور نكرده از وادي حزن، بخواهد به آن فتوحات باطنيه اي كه بعد از حزن مي آيد برسد! بله، حتما عاشورا، مَظهَر همه حقايق هم هست. همه حقايق، از گودي قتلگاه تجلي مي كند. هر كسي هم بخواهد رشد كند، بايد برود در گودي قتلگاه. ابراهيم خليل هم مي برند، آن هم در آخرين مراحل سير. خود نبي اكرم هم آمدند در گودي قتلگاه، گريه كردند. البته عرض كردم ائمه، كار شان شفاعتي است، آنها را سوا كنيد، حضرت براي شفاعت عالم، به شهادت رسيدند، براي شفاعت عالم هم اهل بيت گريه مي كنند. آن، كار شفاعتي است. البته اين شفاعت، قرب براي خودشان هم مي آورد. بكاء نبي اكرم، حزن نبي اكرم، حزن اهل بيت در گودي قلتگاه، محور حزن كائنات است. عنايت فرموديد. و كائنات، با اين حزن، يك مرحله اي را طي مي كنند به شفاعت نبي اكرم؛ از جمله انبياء، از جمله جن، انس، نبات، حيوانات، حتي من يتقلب في النار آنها هم يك سري دارند براي خودشان با اين اشك. خب اگر يك همچين امر مهمِ با عظمتي است، ديگر آدم حالا گوش بدهد كه اينها مي گويند، نمي دانم اينها بيماري روحي دارند، خودآزاري مي كنند. اينها غرق در شهوات اند و شب و روز شان غرق در شهوت است، تمام هفته شان كار مي كنند كه يک دو روز آخر هفته بروند خوش گذراني بكنند. که حالا آن... اين طور آدم ها را ما كه نبايد اصلا ببينيم چي مي گويند. متفكرين شان، كودك ترين آدم هاي دوران تاريخ اند. متفكران شان هآ! حرف هايشان آن قدر كودكانه است، متفكران شان، فيلسوف هايشان، فيلسوف هاي اجتماعي شان؛ براي اينها ابهت و عظمتي آدم نبايد قائل باشد. اين دست اشكالات كه اصلا قابل شنيدن نيست كه آقا! اينها ناشي از عدم بلوغ است و ناشي از بيماري روحي و خودآزاري و... اينها كه هيچ. اما آنهايي كه گاهي شكل هاي، سر و صورت هاي بهتري بهش مي دهند، مثل اينكه آقا! به جاي اينكه از زخم هاي امام حسين بگوييد، از فلان. خب بنده خدا خب بايد از مصيبت امام حسين گفت، بعد از معارفش هم مي گوييم. مگر كسي گفته از معارف نگوييد؟! ديديد از اين مغالطات، زياد مي شود از اين جنس مغالطاتِ از اين دستي. تلقي ام اين است اصلا علت اينكه معارف، در مجلس روضه تثبيت مي شود، اين روضه آخرش است. فرق مجلس روضه با كلاس درس، همين است. تثبيت معارف در مجلس روضه، به خاطر همين روضه اش است. روضه اش نباشد، تثبيت نمي شود. اين تحول آخري، همه آن مقدمات را تثبيت مي كند. علي أي حال اين اشكالات، ديگر اشكالات قابل ذكر اصلا نيست. دوران اين حرف ها هم گذشته. الحمد لله دوستان اهل بيت هم اين قدر رفعت پيدا كردند كه نسبت شان به اين اشكالات شده وَ إِذا مَرُّوا بِاللَّغْوِ مَرُّوا كِراماً اصلا گوشي به اين حرف ها نمي دهند، مَرُّوا كِراماً است. آنها هم عِرض خود مي بري و زحمت ما مي داري.